او میگفت: قرار است آقای دکتر سربازی را از زندگی ما پسران جوان حذف کند، برای همین من فقط به او رأی میدهم، شما هم به او رأی بدهید چون جوانان را درک میکند.
از زمانی که قانون نظام وظیفه به تصویب رسید، بیشتر کارشناسان انتقادهای فراوانی نسبت به آن داشتند و سازمان نظام وظیفه ناجا به عنوان متولی آن تلاشهایی را برای بهینه نمودن وضعیت خدمت سربازی پسران اعمال نمود، اما هنوز هم بسیاری معتقدند سربازی رفتن یعنی هدر دادن عمر جوان قبل از ورود به دنیای استقلال و اشتغال، اما...
گرچه در آستانه نانآور شدن پسران ماههای ارزشمند عمر آنان برای گرفتن کارت پایان خدمت سپری میشود و برخی معتقد به اتلاف نیروی انسانی جوانان کشور هستند، اما دولت(نظام وظیفه) با ایجاد آمادگی دفاعی و حس رزمندگی و مؤثر بودن پسران جوان، آنان را برای پذیرفتن مسؤولیتهای مهمتر و بزرگتر در زندگی آماده میکند.
سربازی بروی مرد میشوی
«سربازی بری مرد میشی» جملهای است که بیشتر پدرها و مادرها در اعتراض به چرایی رفتن به سربازی پسرانشان به آنها میگویند، اما براستی آیا این سربازی رفتن پسران را مرد میکند؟
دو هفته پیش، دکتر محسن رضایی، دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام که برای حضور در انتخابات ریاستجمهوری اعلام آمادگی کرده بود در جمع مردم کرج گفته بود: «در صورت پیروزی در انتخابات یازدهم ریاستجمهوری با کمک مجلس شورای اسلامی و مقام معظم رهبری، سربازی حرفهای را جایگزین خدمت اجباری خواهم کرد؛ در سربازی حرفهای، هم نیروهای نظامی توانمندتر میشوند و هم جوانان به جای خدمت اجباری، زمانشان را در فراگیری و انجام یک شغل خواهند گذراند تا به نوعی کارآفرینی در کشور نیز تقویت شود و آمار بیکاری کاهش یابد».
این ادعا و پیشنهاد با واکنش برخی مسؤولان نظامی واقع شد که بر رد این نوع وعدهها تأکید داشته است. سرهنگ علیرضا کارآمد عضو واحد رکن یک نظام وظیفه در این باره به گزارشگر ما میگوید: افراد نباید درباره چرایی و مدل سربازی که از حیطه ریاستجمهوری خارج است، اظهارنظر کنند، زیرا محل بررسی مدلهای مختلف سربازی، ستاد کل نیروهای مسلح و فرماندهی کل قوا است و این مسأله فقط در این ستاد بررسی و ارزیابی میشود.
تصمیم با فرماندهی کل قواست
این مقام انتظامی تأکید میکند: هم اکنون شورای عالی امنیت ملی، جایگزین شورای عالی دفاع ملی شده- که طی دوران دفاع مقدس، هدایت راهبردی امور جنگ تحمیلی را عهدهدار بود- و تدابیر کلی دفاعی، امنیتی و تعیین سیاستهای سربازی کشور (در محدوده سیاستهای کلی تعیین شده از طرف مقام معظم رهبری) را عهدهدار شده است، بنابراین باید در این رابطه منتظر تصمیمات این شورا و نیز فرماندهی کل قوا باشیم.
به گفته سرهنگ کارآمد در شورای عالی امنیت ملی افزون بر رئیس جمهور سه تن از اعضای کابینه (وزیران امور خارجه، کشور و اطلاعات) در این شورا به عنوان همکار با وی حضور دارند و برای تغییر مدل سربازی افزایش کارآمدی نیروهای مسلح را به شور نشسته و در پایان کار، مراتب را برای گرفتن نظر رهبری در اختیار ایشان میگذارند که میبینیم نقطه نظریات یک مقام مسؤول در ستاد اثربخشی ندارد، البته ناجا و نظام وظیفه نیز در این فرآیند نقش خودشان را ایفا خواهند کرد.
وی با اشاره به برنامههای افراد مدعی تغییر مدل سربازی ایرانیان در این رابطه تأکید میکند: سخن گفتن درباره مدل سربازی توسط ریاستجمهوری نه تنها محلی از اعراب ندارد، اما میتواند مقدمهای برای ورود تصمیمگیران به بررسی پیشنهادهای گوناگون برای هر چه کارآمدتر کردن نیروهای مسلح و ایجاد یک راه مناسب و کارشناسانه برای نظام وظیفه پسران باشد.
به گفته وی، قانون دست ریاستجمهوری را در این موضوع بسته است، ولی مقولههایی مانند کاهش جمعیت، بشدت مورد توجه فرمانده کل قوا بوده و البته بحث کارشناسی درباره ریشهیابی آن و ارتباط و تأثیراتی که میتواند خدمت نظام وظیفه با آن داشته باشد، دولت را به طراحی مدلی شایسته برای سربازی کمک خواهد کرد اما اجرا و یا رد پیشنهاد، مشروط به تصمیم فرمانده کل قوا، رهبر انقلاب خواهد بود.
زیرساختهای قانونی آماده نیست
دکتر قاسم عباسی صبور، عضو هیأت علمی دانشگاه فردوسی و در این باره به گزارشگر ما میگوید: سخن گفتن درباره مدل سربازی، در حقیقت بحث درباره قانونی است که در مجلس شورای اسلامی به تصویب رسیده و قابل نقدنیز هست، اما هم اکنون در این باره هیچ چیز آماده نیست.
وی میافزاید: حذف خدمت سربازی میتواند به اقتضای ارتباط با حوزههای دیگر، از جمله اشتغال، ازدواج و کاهش جمعیت در قالب طرحها و لایحههای گوناگون بازخوانی شود، اما در این باره باید یک عزم ملی در نهادهای مربوطه فراهم شود که اکنون این آمادگی وجود ندارد.
این استاد دانشگاه همچنین بیان میکند: سربازی در ایران باید وجود داشته باشد، چون هیچ نوع بودجه و قانون بالادستی برای تأمین نیروهای مورد نیاز پادگانها و مراکز نظامی و انتظامی کشور نداریم و با حذف این خدمت اجباری باید بسیاری از خدمات و فعالیتهای سربازخانهها تعطیل شوند.
اما سردار موسی کمالی جانشین اداره منابع انسانی ستاد کل نیروهای مسلح درباره چرایی سربازی اجباری و اینکه در برخی اظهارنظرها گفته میشود اغلب کشورها دارای سربازی حرفهای هستند، میگوید: البته اینطور نیست، زیرا از میان این کشورهایی که نام برده میشود، حدود 20درصد حتی اجازه داشتن ارتش را هم ندارند.
فاصله سربازی ایران تا وضعیت مطلوب
عباسی صبور عضو هیأت علمی دانشگاه همچنین در ادامه به گزارشگر ما بیان میکند: مقایسه وضعیت نظام وظیفه در 200کشور جهان نشان میدهد متأسفانه نام کشور ایران در آخرین گروه قرار گرفته است که نشان میدهد با وجود برخی تلاشها برای بهینه سازی سربازی پسران، هنوز تا وضعیت مطلوب فاصله وجود دارد. وی تصریح میکند: کشورهای جهان بر اساس وضعیت نظام وظیفه به 6 دسته تقسیم میشوند که ایران در آخرین و بدترین گروه قرار دارد که این تقسیمبندی بدین شرح است:
الف- کشورهایی که سربازی اجباری ندارند. 123کشور/ب- کشورهایی که سربازی اجباری یکسال و یا کمتر دارند 24کشور، /ج- کشورهایی که صرفاً در امور مدنی یا به صورت نظامی غیرمسلح سربازی دارند. 7کشور/د- کشورهایی که سربازی انتخابی دارند. 14کشور/ه- اسامی کشورهایی که از ترکیب نیروهای داوطلب و اجباری استفاده میکنند. (15کشور،/و- کشورهایی که سربازی اجباری 18ماه و یا بیشتر، غیرانتخابی و همراه با به کارگیری در امور عملیاتی نظامی دارند. (17کشور/ز- کشورهایی که سربازی اجباری بیش از یکسال، غیرانتخابی و همراه با به کارگیری در امور عملیاتی نظامی دارند.(17 کشور.
به گفته این کارشناس، شمار کشورهایی که خدمت سربازی را لغو نمودهاند از 106 کشور به 130 کشور رسیده است و نوسازی قوانین سربازی همچنان ادامه دارد و ما باید به این سمت حرکت کنیم. وی متذکر میشود: ما هم معتقدیم سربازی میتواند شغلآفرین باشد نه خدمت اجباری، اما لازم است در این رابطه تجدید نظرهایی در قوانین زیربنایی و نیز بروکراسی اداری مدنظر مسؤولان قرار گیرد.
نظر شما